Identelezh breizhat, treuzkas ha kenglot

45

Ezeladur digor, atebegezh rannet

Levrig 2027
Taolenn-hent 2027–2032

NB: Evit mad Frankiz ha berrder, implijet e vez ar stumm gourel en destenn-mañ evit endelc'her an holl reizhoù.

Poentoù pouezus

Evit Yes Breizh, an identelezh breizhat n'eo na ur goulzad orin, na un etniezh, na ur gwiriekaat a-fet heñvelder sevenadurel. Ur santad a berzhded eo : ur Breizhad a zo un den a zibab Breizh evel e gumuniezh-dañv, a zouj d'hec'h istor, a gemer perzh en hec'h amzer-vremañ hag en deus c'hoant da sikour da stummañ hec'h amzer-da-zont.

Arouezenn	Roadennoù pe kelenn	Dielfennadenn gevredigezhel
Poblañs Breizh-4	+0.6 % bep bloaz etre 2017 ha 2023, pe war-dro +21 700 annezad bep bloaz	Kresk kaset gant ar fluz rik : degemer hag enframmañ zo faktorioù alc'hwez
Demografiezh liseidi	Un digresk rakwelet a vuioc'h eget 1 300 skoliad lise bep bloaz etre 2026 ha 2038	Treiñ ar skolioù eil derez e kumuniezhioù bev-buhezek hep kemer divizoù didorrus
Niver ar implijidi evit 2023	119 139 skoliad, en o zouez 10 537 e skolioù al labour-douar, 452 e skolioù ar mor ha 223 e skol-veur ar flodad.	Ne c'holo ket ar rakweladennoù standart ar reizhiad a-bezh.
Gouenedigezh	1,55 bugel dre vaouez e Breizh e 2024	Dont a ra adneveziñ ar rummadoù da vezañ un dae war an hir dermen.
Kentel Glenmor	Un afer a zibab eo an affiliañs ; n'int ket unan hag heñvel ar yezh hag an identelezh.	Ar gomzerien brezhoneg, ar gomzerien c'hallouek hag ar re na gomzont ket anezhi a zo holl ezel eus an hevelep kumuniezh, gant ma engouestlont enni.
Ur c'hontrolskouer korsikan	Gourdrouzoù a-berzh ur strollad kuzh a-enep an nevez-degouezhidi	Ur nac'hadenn groñs d'ar feulster, d'an etnekadur ha d'ar skarzhadenn

An niveroù poblañs meneget a denn d'ar rannvro velestradurel a bevar departamant. Ar gefridi kentañ eo sevel ur meizad 'Breizh-5' a endalc'h al Liger-Atlantel.

1. Termeniñ un identelezh keodedel ha digor

Ur santad a berzh, n'eo ket a orin.

Evit Yes Breizh (o heuliañ komzoù Glenmor), ne ro ket al lec'h ganedigezh, an anv, an orin familh pe ar yezh komzet muioc'h a wirioù politikel. Un den deuet dec'h a c'hall dont da vezañ ur Breton gwirion. dre e engouestl hag e zegasadenn da dazont hor bro, tra ma ne zieub ket ar c'hanedigezh hepken unan bennak diouzh an holl giriegezhioù e-keñver ar vro (ha ne'n deus ket he gwarant kennebeut)¹).

Kevredigezhioù a dalv ar boan

Gallout a reer bezañ Breton, Gall, European ha keodedour ar bed. N'eo ket an identelezhioù-se tammoù eus ur gwestell, met darempredoù disheñvel. Rankout a ra ar raktres breizhat gwareziñ frankiz pep hini da en em anavezout gant an identelezh-mañ, pe get.

Evit Yes Breizh, ur giriegezh zo da dreuzkas ar glad-mañ.

• Kompren an istor hep e veuzañ, ha kelenn anezhañ hep e gwallimplijout.
• Evit gwareziñ ar yezhoù, an dremmvroioù, hag ar glad danvezel ha speredel.
• Da vroudañ ar c'hengred, an demokratelezh, ar c'hrouusted hag an digorder ouzh ar mor.
• Da ziskouez ur Vreizh vev-buhezek kentoc'h eget ur skeudenn difiñv eus an amzer-dremenet.

2. 'Linennnoù ruz' sklaer ha poellek evit Yes Breizh

• Tamm termenadur ebet diazezet war ar ouenn, ar relijion, an lignez pe ar gwad.
• N'eus renkennadurezh gwirioù ebet etre an annezidi gozh hag an nevez-deveret.
• Tamm feulster na gwaskerezh e anv Breizh.
• N'eus ket ezhomm komz brezhoneg pe gallaoueg evit bezañ anavezet evel ur Breizhad.
• Ne zlefe danevell ofisiel ebet bezañ dieubet diouzh an ensellerezh, an tabut hag al liested a vennozhioù.

3. Treuzkas an istor, ar yezhoù hag ar sinoù

Ahel	Muzulioù evit 2027–2032	Gwarant
Istor ha Douaroniezh	Danvezioù gwiriet ent skiantel; stummadur ar gelennerien; programmoù lec'hel	Liesseurted e-touez an istorourien hag an diforc'h etre ar ouiziegezh hag ar propaganda
Breton	Kendalc'hded a-dreuz ar gennadoù, ar stummadur, ar mediaoù, ar vuhez foran hag ar sertifkadur	Frankiz da zibab ; moned e Breizh a-bezh.
Gaal	Deskadurezh, dastum arc'hant, labour krouiñ, panellerezh ha bezañs er mediaoù	Dignite kevatal; anavezadur Breizh-Uhel
Hêrezh	Breizh-5 Roll-stokoù: Glad morlaoñs, greantel, relijiel ha pobl	Gwareziñ, implij a-vremañ ha hegerzhded
Arouezioù ha lidioù keodedel	Lidoù, gouelioù, Gwenn-ha-du, ar c'han broadel, degemer an annezidi nevez	Implij endalc'hus, dizalc'h ha youlek

Yes Breizh, o menegiñ Glenmor ur wech ouzhpenn, a gred start e vez pinvidikaet an identelezh gant ar yezh, hep bezañ un arnodenn a berzh.

Koulskoude, Yes Breizh, o menegiñ Patrick Le Lay ar wech-mañ, a soñj dezhañ ne zlefe ket Breizh huñvreal hepken diwar-benn un dazont, met e tlefe kendeuziñ he dazont hec'h-unan en ur liammañ an amzer-dremenet, ar pleustroù a-vremañ hag ar c'hrouusted da zont.

4. En em enframmañ ha kemer perzh e kevredigezh Breizh

Yes Breizh a ginnig:

• Krouiñ ur programm degemer keodedel a-zibab a c'holo an istor, an ensavadurioù, ar yezhoù, an aozadurioù a-youl-vat, ar gwirioù hag ar servijoù;
• Pourchas ur levrig liesyezhek anvet 'Bevañ ha Labourat e Breizh' hag aozañ emvodoù lec'hel;
• da harpañ steuñvoù mentorañ etre annezidi lec'hel, aozadurioù, embregerezhioù hag an dud nevez-degouezhet;
• reiñ ur moned prim d'ar galleg, d'ar brezhoneg pe d'ar gallaoueg;
• da vuzuliañ an diskriminerezh, ar santad a berzh hag ar perzhiañ hep enrollañ orinoù etnek an dud;
• Lakaat perzh diaspora Breizh ha tud eus lec'h all e raktresoù ekonomikel, sevenadurel ha keodedel.

Entegradur a-goubledoù

Evit Yes Breizh, an neb en deus c'hoant en em staliañ e Breizh a zo degemeret mat, evel-just, gant ma toujo da gement tra a ra Breizh ar pezh eo – en o zouez hec'h istor, he yezhoù, he lec'hioù, hec'h anvioù, he glad hag ar reolennoù boutin a ren hon doare da vevañ asambles.

Breizh a zegemer neuze an den-mañ gant an doujañs leun d'e zignitez, d'e zegasadennoù ha d'e wir da gemer perzh e dazont Breizh.

Ar bennaenn-mañ a zaspugn an termennoù stigmañ a vez implijet evit komz eus an 'enbroidi', pe e teufent eus diabarzh pe eus diavaez ar vro. Evit Yes Breizh, un 'enbroad' eus Bro-C'hall en deus kement a wirioù hag a zeverioù hag un 'enbroad' eus ul lec'h all.

5. Treiñ al lec'hioù deskadurezh e 'Tiez Breizh'

Ar CESER a rakwel un digresk a vuioc'h eget 1 300 skoliad skolaj bep bloaz etre 2026 ha 2038, met pouezañ a ra war an diasurterioù a denn d'ar divroadelezh ha d'an deskadurezh. Hervez Yes Breizh, an divizoù a-zivout savadurioù ar skolioù a rank bezañ hezougadus neuze.

• Digeriñ ar skolioù eil derez, dre emglev, da noz, e-pad an dibennoù-sizhun hag e-pad vakañsoù-skol zo, evit ma c'hallfe aozadurioù a-youl-vat, strolladoù arzoù, kluboù sport ha pourvezerien stummadur evit an oadourien ober ganto.
• Gwiriekaat e vo dalc'het e ratre ar rouedad rannvroel, ar skolioù-intern hag ar servijoù treuzdougen a-raok ma vo serret netra.
• Treiñ an takadoù nebeut implijet e lec'hioù trede evit an deskiñ, levraouegoù media, stalioù-labour yezh ha takadoù etregenerasionel.
• Kartennit ar c'hreizennoù stummadur teknikel ha na serrit ket anezho a-raok ma vo bet graet un dielfennadenn eus dibaboù ar studierien, eus ezhommoù an implij hag eus an tuadurioù demografek.
• Ober eus pep lise ul lec'h-emgav evit an istor lec'hel, ar sevenadur a-vremañ hag ur sell europat.

6. Ur sevenadur bev-buhezek hag un energiezh krouiñ

Park	Degasadenn frammel	Disoc'h gortozet
Krouidigezh	Kefridioù liesbloaz evit ar sonerezh, al levrioù, ar mediaoù klev-gwel, an arzoù, ar c'hoarioù video hag an design	Oberennoù produet ha c'hoariet e Breizh hag e lec'h all
Kelaouennoù	Ekosistem embann Breizh, danvez e galleg, brezhoneg hag ar gallaoueg	Liesseurted, gwelusted ha desachañ publikoù nevez
Hêrezh bev	Treuzkas jestroù, kanaouennoù, dañsoù, istorioù ha barregezhioù	Micherourien, mestr-artizaned hag dielloù hegerz
Armerzh sevenadurel	Markadurioù publik, stummadur hag ezporzhiadennoù	Postoù-labour lec'hel, embregerezhioù ha gwirioù aozer
Etre-keltiegezh	Kenlabourerezhioù gant Iwerzhon, Bro-Skos, Kembre, Kernev-Veur hag an diaspora	Kenproduksionoù, eskemmoù ha rouedadoù padus

7. Ar pezh a awen Yes Breizh a-berzh hor c'hendirvi a-dreuz ar Mor Breizh

• Yes Breizh a ginnig ar vroad evel ur gumuniezh tud o vevañ e Breizh hag a zo kiriek eus he dazont. Ne skarzh tamm ebet broadoù pe rannvroioù all eus Bro-C'hall pe Europa.
• Yes Breizh a liamm ar berzh-mat, ar justis sokial, ar servijoù foran hag ar fiziañs e Breizh, kentoc'h eget bihanaat an identelezh da arouezioù hepken.
• Yes Breizh a anavez ar c'humuniezhioù war ar maez hag en inizi evel ul lodenn diazez eus hon identelezh hag hon ekonomiezh breizhat.
• Engouestlet eo Yes Breizh da zegemer ar repuidi hag ar re a gemer perzh e kevredigezh Breizh, en ur zoujañ da wirioù Mab-den.
• Yes Breizh a sell ouzh ar gennadoù krouiñ evel un teñzor sevenadurel, un obererezh ekonomikel hag un nerzh evit an adnevezadur sokial.
• Yes Breizh a rank suraat e vo diskenvet ar galloud d'ar c'humuniezhioù lec'hel hag e kendalc'ho ar binvidigezh denel ha sevenadurel da redek dre Vro-Breizh a-bezh.

8. Pemzek engouestl

1. Degemerit ur Garta digor eus an Ememmbrezh Breizh.
2. Sevel un Arsellva Breizh-5² a dreuzkas hag a genglot.
3. Kelenn gant strizhder istor ha douaroniezh Breizh.
4. Da suraat diorren ar brezhoneg hag ar gallaoueg hep kriterio ret ebet diazezet war an identelezh.
5. Krouiñ ur programm degemer keodedel a-youl-vat.
6. Skoazellañ ar mediaoù hag ar c'hrouusted sevenadurel e Breizh.
7. Katalogañ ha lakaat glad Breizh-5 da vezañ hegerz.
8. Digoriñ ar skolioù-bihan hag ar savadurioù foran evit an implij sevenadurel ha kumuniezhel.
9. Evit derc'hel e ratre rouedad an deskadurezh hag ar sevenadur e Breizh a-bezh.
10. Diorren ar c'henlabour etrekeltiek hag europat.
11. Lakaat kumuniezhioù an diaspor da labourat war raktresoù pleustrek.
12. Stourm a-enep an diskriminerezh hag ar yezh a gasoni.
13. Sevel un darvoud bloaziek a zegemer hag a engouestl ar gumuniezh.
14. Priziañ an efed sokial ha rannvroel ar politikerezhioù sevenadurel.
15. Ra vo an identelezh ur mad boutin, ha biken ur briñsip.

Divizoù lakaat e pleustr

Ne vez lakaet e pleustr treuzfurmadur ebet war ur skeul vras hep budjed, marc'had, gounidoù ha priziadenn. N'eus pal ebet lakaet hep ur budjed, un deiziataer, harp hag un diskoulm teknikel hegerz. N'eus treuzkas ebet hep ar peadra ret. Ma c'hoarvez ur c'hwitadenn, e vez reizhet ar reizhiad kentoc'h eget bezañ dalc'het-mat, evit mirout an neuz hepken. Ur c'hod gwer, orañjez, ruz A ziskouezo an tuadur, met ne gemero biken plas ar sifroù hag o zisplegadenn. Ur c'hresk padennek en un diskouezell a c'hallfe diskouez un tremen pe un dastum roadennoù gwellaet : pep cheñchamant a vo dielfennet a-raok ma vo kemeret un diviz.

9. Amzeriadur evit 2027–2032

Bloavezh	Divizoù ha dafar da gas	Maen-mil-foran
2027 — Termeniñ	Karta; Danevell Breizh-5; Rolloù yezhoù, lec'hioù, pleustroù ha roadennoù demografek	Tabut foran hag adkemer ar politikerezh endalc'hus
2028 — Tremen	Danvezioù istorel; programm enskrivañ; ar skolioù eil derez kentañ da zigeriñ; steuñv mediaoù ha krouidigezh	Goleadenn pep departamant hag an diskouezeroù kentañ
2029 — Dispakadur	Emglevioù yezhel ha sevenadurel rannvroel; savennoù an diaspor; kenlabour keltiek	100 %: kumuniezhioù lec'hel engouestlet pe ganto ur steuñv lakaet e pleustr
2030 — Mat	Priziadenn e-kreiz-prantad ; moned, strolladoù pal, departamant (ha bro), hag efedoù dasparzhel	Muzulioù reizhañ degemeret dre votadeg foran
2031 — Stagañ	Degemer ledan muzulioù diazezet war brouennoù; arc'hantaouiñ liesbloaziek; treuzkasadennoù e degouezh an dereadur	Kendalc'hded an danvezioù hag ar gouarnerezh e Breizh-5
2032 — Priziañ	Adweladenn eus ar respet; Kendalc'h Demokratel Breizh; Hentenn 2033–2038	Priziadenn dizalc'h ha diviz demokratel

An intruduioù sevenadurel, kumuniezhel hag an deskadurezh a zo e-barzh hor c'hefridi a-vremañ a rank kregiñ adalek 2027. Pep ezhomm nevez en deskadurezh, er bed kleweled pe war dachenn ar yezh a vo diouzh an emglevioù dereadur gant ar gouarnamant kreiz hag, abalamour da se, diouzh hor statud da zont.

10. Panell evezhiañ

Diskouezell	Dave / Pal	Frekañs	Bleiner
Skiant-lec'h	Niveradeg 2027 hag an emdroadurioù da-heul, annezidi nevez hag annezidi a-vremañ	Daou-vloaziek	Gantell
Anaoudegezh an istor	Priziadenn nann-testeniekaat hervez an oad hag ar gwarez lec'hel talvoudus	Daou-vloaziek	Deskadurezh / enklaskerien
Breton ha Gallo	Deskerien, komzerien, kelennerien, kendalc'h hag implij	Bloaziek	Burev / Breizh
Moned rannvroel	Amzer lakaet evit kelenn ar yezh, ar sevenadur hag al levraoueg mediaoù	Bloaziek	Breizh
Annezidi nevez	Perzhiañ er programm degemer ha bodded	Bloaziek	EPCI
Perzh ar geodedourien	Youladur, kuzuliadennoù, budjetadur perzhiat	Bloaziek	Gantell
Skolajoù digor	Niver, eurvezhioù, implijerien ha liested an obererezhioù	Bep hanter-vloaz	Breizh
Rouedad deskadurezh	Amzerioù beaj, skolioù-intern, treuzdougen ha serradurioù diac'hubet	Bloaziek	Breizh
Krouidigezh sevenadurel	Oberennoù, arvesterien, dasparzh, postoù-labour ha gounidoù	Bloaziek	Breizh
Mediaoù breizhat	Selladourien, liesseurted, yezhoù ha danvez orin	Bloaziek	Aotrouniezh dizalc'h
Hêrezh	Lec'hiennoù bet diorroet, adkempennet, adimplijet ha lakaet hegerz	Bloaziek	Roll-stokoù
Etre-keltiegezh	Kenproduksionoù, eskemmoù ha kevelerezhioù oberiant	Bloaziek	Rouedad etrebroadel
Diaspora	Izili oberiant, raktresoù harpet ha postadurioù	Bloaziek	Ajañs an Diaspora
Gwallziforc'hañ	Danevelloù, heuliañ ha surentez santet	Bloaziek	Aozadur difenn / evezhiañ
Kenglot	Fizians, darempredoù etrerezh hag digenvez	Daou-vloaziek	Gantell
Roadennoù evit Breizh-5	Diskouezeroù en o zouez 44	100 % e 2028	Gantell

11. Riskloù ha diwalladennoù

Riskl	Harz-hent
Etnizadur	Perzh keodedel, gwirioù kevatal ha roadennoù n'int ket diazezet war an orin
Folklorizadur	Skoazell evit ar c'hrouusted a-vremañ, an embregerezhioù hag ar vuhez pemdeziek
Istor ofisiel	Ur c'huzul skiantel liesseurt, mammennoù digor ha frankiz an enklask
Gwallimplij a-du	Gouarnerezh dizalc'h ha moned reizh d'an arc'hant
Kontrast brezhoneg/gallaoueg	Dignite kevatal, tiriadeladur ha raktresoù boutin
En em dennañ diazezet war an identelezh	Kenlabour, liesyezhegezh, degemererezh ha gwirioù mab-den
Kreizennadur e Roazhon hag e Naoned	Budjedoù departamantel (ha rannvroel), dezverkoù hegerzhded ha divizoù diwar-benn an takadoù dastum
Muzul gwallgasus	Enklaskoù a-youl-vat ha dizanv, hep enrolladenn roadennoù etnek

Klozadur

Evit Yes Breizh, ne vez kreñv identelezh Breizh nemet ma c'hall bezañ rannet. N'eo ket gwir un nebeudig den da ziframmañ ar re all, met kentoc'h an digarez kinniget da bep den da zegemer, da gompren, da binvidikaat ha da dreuzkas glad Breizh. Termenet evel-se e teu da vezañ diazez denel an dereadur: ur gumuniezh ememouez, digor d'ar bed ha kiriek eus he dibaboù dezhi hec'h-unan.

Danvezioù lakaet e pleustr ha diwalloù kemeret

• Yes Breizh, Identelezh Breizh, teuliad labour kaset.
• CESER Breizh, danevell diwar-benn niver ar skolidi er skolajoù, miz Genver 2026.
• Atersadenn gant Glenmor ; teul kaset.
• Atersadenn gant Patrick Le Lay; teul kaset.
• Ur pennad diwar-benn an FLNC, an emrenerezh hag an identelezh korsikan : implijet evel ur c'hontrolskouer.
• SNP, Programm ar Gouarnamant 2026: kumuniezh, buhez war ar maez, degemer, krouusted ha kiriegezhioù lec'hel.

N'eo ket bet extrapoletaet ar sifroù evit ar pevar departamant da Liger-Atlantel ; ret e vo ober kement-se pa vo embannet al Levrig da zont.

Notennoù ha sklaeradurioù

1. Siwazh, kalz a dud a orin breizhat a c'hall en em envel Breizhiz en ur nac'hañ Breizh dre o oberoù pe o gerioù. Alies e vez anavezet ar perzh-se gant ar sokiologourien e-touez ar pobloù kolonizet. ↩

2. Krouidigezh n'eus forzh peseurt arsellva, ajañs pe aozadur heñvel a rank bezañ liammet ouzh dilemel da nebeutañ ur c'horf foran kevatal all, hag an holl implijidi a vo degemeret en o fezh. Gallout a reer ober reizhadennoù da c'houde.
↩

An teuliadoù tematek e Levrig 2027 Yes Breizh

• Unan. Stad, ensavadurioù, an dereadur hag ar Vonreizh
• 2. An arc'hant publik, ar budjed hag an emrenerezh arc'hantel
• 2a. Dielfennadenn ar budjed: Bro-C'hall – Breizh 5
• 3. Servijoù foran e Breizh
• Pevar. Yec'hed e Breizh
• 5. An nammder e Breizh
• 6. Deskadurezh, stummadur ha deskadurezh uhel
• 7. Sevenadur, yezhoù ha mediaoù
• Eizh. Identelezh breizhat, treuzkas ha kenglot
• 9. Al lojeiz e Breizh
• dek. Implij, embregerezhioù ha diorren ekonomikel
• 11. Armerzh, kenwerzh ha treuzdougen
• 12. Al labour-douar hag ar boued
• 13. Ar mor, an aod hag ar pesketa
• 14. Energiezh, hin hag an tremen glas
• 15. An deknologiezh niverel hag ar veurvorelezh
• 16. Surentez, justis ha difenn
• 17. Europa hag ar peurrest eus ar bed
• 18. An diaspor breizhat hag al levezon etrebroadel